[lotrívi]
το λιοτρίβι (ουσιαστικό, ουδέτερο)
λιοτρίβι λέμε αλλιώς το ελαιοτριβείο.
ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΟ ΥΛΙΚΟ
ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
| παροξύτονο | ||
| Ενικός αριθμός | ||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | το του το – | λιοτρίβι λιοτριβιού λιοτρίβι λιοτρίβι |
| Πληθυντικός αριθμός | ||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | τα των τα – | λιοτρίβια λιοτριβιών λιοτρίβια λιοτρίβια |
Ουσιαστικά σε -ι (ισοσύλλαβα)
Τα ουσιαστικά αυτής της κατηγορίας είναι οξύτονα (νησί) και παροξύτονα (σπίτι). Το μόνο προπαροξύτονο είναι το φίλντισι. Στα παροξύτονα μετακινείται ο τόνος στη γενική ενικού και πληθυντικού στη λήγουσα.
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ
λιοτρίβι < λιο- + τρίβ(ω) -ι
πηγή : Λεξικό Κοινής Νεοελληνικής
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΛΕΞΕΩΝ
λιόδεντρο, λιόφυτο, κ.ά.
ελαιοτριβείο, εντριβή, προστριβή, νεροτριβή, προστριβή, χρονοτριβή
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
(πάτησε ⤵️ για εμφάνιση)
- Δεκάδες ήταν οι κάτοικοι του χωριού, που μαζεύονταν κάθε μέρα σε κείνο τα παλιό λιοτρίβι, όχι μόνο για να βγάλουν το λάδι τους, αλλά για να ζεσταθούν απ’ τη φωτιά και τα χνώτα των μουλαριών, που ήταν η κινητήριος δύναμη του παλιού εκείνου λιοτριβιού. (Πηγή: https://www.astrosnews.gr)
- Όλες οι υπόλοιπες ελιές, ιδίως οι ψιλές, οι καρπερές, οι αλλιώς οι ‘κορονέικες’ ή τα ‘κρητικά’ όπως τις έλεγαν, έπαιρναν το δρόμο για το λιοτρίβι. (Πηγή: https://aegeanews.gr)
- «Λιοβγάλημα»… Η παραδοσιακή εξαγωγή λαδιού στο πλήρως ανακαινισμένο παραδοσιακό λιοτρίβι στο Δαμαλά της Νάξου. (Πηγή: https://naxospress.gr)
- Γιατί οι παραγωγοί πάνε φέτος τις ελιές Kαλαμών στα λιοτρίβια (Πηγή: https://www.agrinioculture.gr)
- Κρατάμε ημερολόγιο για όλες τις συνθήκες της διαδικασίας παραγωγής: τη θερμοκρασία που επικρατεί έξω αλλά και μέσα στο λιοτρίβι, πόση ώρα μεσολάβησε για να έρθει ο καρπός στο ελαιοτριβείο, σε τι θερμοκρασία μπήκε στο σπαστήρα, τι απόδοση είχαμε στο φιλτράρισμα (Πηγή: https://www.agronews.gr)
- Η οικογένεια διαθέτει κτήματα ελιών στην περιοχή, αλλά γρήγορα οι παραγωγοί της περιοχής εμπιστεύονται το λιοτρίβι, όπου αφήνουν τους καρπούς του μόχθου τους. (Πηγή: https://www.newmoney.gr)
- Οι πύργοι, τα σπίτια, οι εκκλησίες, τα λιοτρίβια, τα σοκάκια και οι ρούγες συνυπάρχουν αρμονικά στο μικρό πλάτωμα της κορυφής (Πηγή: https://www.anagnostis.org/)
- Η Ηλεία των οινοποιείων, των λιοτριβιών και της φθινοπωρινής ομορφιάς (Πηγή: https://www.ethnos.gr)
- Απομεινάρια αρχαίων λιοτριβιών, έχουν βρεθεί πολλά στην περιοχή. (Πηγή: https://www.museum-kotsiomitis.gr)
- Μετά το 1945 μεγάλωσε ο αριθμός των επαγγελματιών λιοτριβιών σε όλα τα χωριά και μαζεύτηκαν και έφτιαξαν Σωματείο Ελαιοτριβέων Νομού Άρτας. (Πηγή: https://dimokratikifoni.gr)
- Το λιοτρίβι χρησίμευε για τη σύνθλιψη των καρπών της ελιάς και με τις πρώτες μορφές του -χειροκίνητο αρχικά ή ζωοκίνητο αργότερα- είναι γνωστό από την αρχαιότητα. (Πηγή: https://hellenicmills.gr)
ΣΧΟΛΙΑ
Ελαιοτριβείο
Επίσημος και τεχνικός όρος για τον τόπο όπου επεξεργάζονται οι ελιές για να παραχθεί λάδι.
Χρήση :
Χρησιμοποιείται ευρέως και στις επίσημες ή τεχνικές περιγραφές.
Ετυμολογία:
Από τα αρχαία ελληνικά ἐλαιοτριβεῖον, που σημαίνει «πρέσα για λάδι». Το στοιχείο ελαιο- αναφέρεται στο ελαιόλαδο, και το τριβεῖον προέρχεται από το ρήμα τρίβω, που σημαίνει «τρίβω» ή «συνθλίβω».
Λιοτριβειό
Λαϊκή παραλλαγή του ελαιοτριβείου.
Χρήση :
Χρησιμοποιείται κυρίως σε τοπικές ή καθημερινές ομιλίες, με μια πιο λαϊκή ή οικεία χροιά. Συνήθως, ο όρος αυτός μπορεί να έχει πιο στενή γεωγραφική ή κοινωνική χρήση.
Ετυμολογία:
Από το αρχαίο ελληνικό ἐλαιοτριβεῖον, με την αλλαγή στη φωνολογία (αποβολή του αρχικού φωνήεντος και διπλή συνίζηση).
Λιοτρίβι
Ανεπίσημος, καθημερινός όρος με απλοποιημένη μορφή.
Χρήση :
Χρησιμοποιείται στην καθομιλουμένη και έχει μια πιο οικεία και ανεπίσημη διάσταση.
Ετυμολογία:
Από το λιο- (συντομογραφία του ελαιο-) και το τρίβω (που αναφέρεται στην πράξη της θλίψης ή επεξεργασίας), συν το επίθημα -ι.
Αφήστε μια απάντηση