[liparós]
όταν κάτι είναι λιπαρό, έχει λίπος, λάδι ή άλλη παρόμοια ως προς τη σύσταση ουσία μέσα του ή στην επιφάνειά του.
ΣΥΝΩΝΥΜΑ
ελαιώδης
ΑΝΤΩΝΥΜΑ
άπαχος, ξηρός
ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Επίθετα σε -ος, -η, -ο : Τρικατάληκτο, οξύτονο επίθετο σύμφωνα με το οποίο κλίνονται και τα αγαθός, δασικός κ.ά. . Ο τόνος πάντοτε παραμένει στην ίδια συλλαβή. (Δείτε όλα τα επίθετα αυτής της κατηγορίας εδώ ).
| Ενικός αριθμός | ||||||
| αρσενικό | θηλυκό | ουδέτερο | ||||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | ο του τον – | λιπαρός λιπαρού λιπαρό λιπαρέ | η της την – | λιπαρή λιπαρής λιπαρή λιπαρή | το του το – | λιπαρό λιπαρού λιπαρό λιπαρό |
| Πληθυντικός αριθμός | ||||||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | οι των τους – | λιπαροί λιπαρών λιπαρούς λιπαροί | οι των τις – | λιπαρές λιπαρών λιπαρές λιπαρές | τα των τα – | λιπαρά λιπαρών λιπαρά λιπαρά |
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ
λιπαρός < αρχαία ελληνική : λιπαρός & σημασιολογικό δάνειο από τα γαλλικά: matière grasse, αγγλικά : fat
πηγή : Λεξικό Κοινής Νεοελληνικής
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΛΕΞΕΩΝ
απολιπαίνω -ομαι, απολίπανση, λιπαίνω -ομαι, λίπανση, λιπαντήρας, λιπαντήριο, λιπαντής, λιπαντικός -ή -ό, λιπαρός -ή -ό, λιπαρότητα, λίπασμα, λιπίδιο, λίπος, λιποσυλλέκτης, λιπώδης -ης -ες, λίπωμα,
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
(πάτησε ⤵️ για εμφάνιση)
- Ο λιπαρός αυτός λευκος μανδύας συμβάλλει σημαντικά στην ομαλή και ασφαλή μετάβαση του νεογέννητου από την ενδομήτριο στην εξωμήτριο ζωή … (Πηγή: https://www.instagram.com)
- Η φλούδα του πορτοκαλιού βοηθά στη διατήρηση της ισορροπίας της λιπαρότητας στο δέρμα και μειώνει το αίσθημα του πολύ λιπαρού δέρματος (Πηγή: https://www.kriti-channel.eu)
- Οι λιπαροί λεκέδες δεν φεύγουν εύκολα και καμία φορά μένουν εκεί για πάντα να μας θυμίζουν εκείνη την ημέρα που τηγανίζαμε και πιτσιλιστίκαμε. (Πηγή: https://www.tromaktiko.gr/)
- Τα τυριά χαμηλών λιπαρών είναι τρόφιμα που πρέπει να υπάρχουν στην διατροφή μας (Πηγή: https://docdiet.gr)
- Έγιναν καθαρισμοί της ζωγραφικής επιφάνειας από την αιθάλη και τους λιπαρούς ρύπους με ουδέτερα σαπούνια, (Πηγή: https://www.culture.gov.gr)
- Η λιπαρή επιδερμίδα έχει ιδιαίτερες ανάγκες και χρειάζεται σωστό καθαρισμό και τακτική απολέπιση. (Πηγή: https://allabouthealth.gr)
- Με κόντρα τον καιρό: Υπηρέτες μιας λιπαρής εξουσίας .. (Πηγή: https://edromos.gr)
- Στα ζώα και τον άνθρωπο οι λιπαρές ουσίες απαντώνται ώς λίπη, ενώ σε μερικά ψάρια υπό τη μορφή λαδιών όπως το μουρουνέλαιο. (Πηγή: https://photodentro.edu.gr)
- Μόλις ένα λιπαρό γεύμα αρκεί για την εκδήλωση καρδιακής νόσου (Πηγή: https://www.in.gr)
- Αυγά, πουλερικά και θαλασσινά, τροφές δηλαδή πλούσιες σε ωμέγα-6 λιπαρά οξέα, θα μπορούσαν να μειώσουν τον κίνδυνο διπολικής διαταραχής, σύμφωνα με μελέτη του Πανεπιστημίου της Νότιας Αυστραλίας (Πηγή: https://www.protothema.gr)
ΣΧΟΛΙΑ
Η λέξη “λιπαρά” στη νέα ελληνική γλώσσα χρησιμοποιείται τόσο ως επίθετο όσο και ως ουσιαστικό, με διαφορετικές χρήσεις και σημασίες.
λιπαρά (ως επίθετο)
Ως επίθετο, η λέξη “λιπαρά” περιγράφει κάτι που περιέχει ή παράγει λίπος ή έχει χαρακτηριστικά που θυμίζουν λίπος.
- “λιπαρά τρόφιμα” = τρόφιμα που έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε λίπος
- “λιπαρά μαλλιά” = μαλλιά που έχουν υπερβολική έκκριση σμήγματος και φαίνονται λιπαρά
τα λιπαρά (ως ουσιαστικό)
Ως ουσιαστικό, “τα λιπαρά” αναφέρεται γενικά στα λιπαρά συστατικά που περιέχονται στα τρόφιμα ή στις ουσίες που περιέχουν λίπος. Χρησιμοποιείται κυρίως στη διατροφική επιστήμη και την καθημερινή γλώσσα για να αναφέρεται στο λίπος που περιέχεται στα τρόφιμα και τη συνολική πρόσληψη λίπους στη διατροφή.
- τρανς λιπαρά (οξέα): (χημικός όρος) ακόρεστα λιπαρά οξέα που προέρχονται από την υδρογόνωση φυτικών ελαίων και βρίσκονται κυρ. στα επεξεργασμένα τρόφιμα (π.χ. μαργαρίνη). Πβ. υδρογονωμένος. [< αγγλ. trans fatty acids, trans-fat, 1978] ,
- ακόρεστα λιπαρά οξέα = (χημικός όρος) των οποίων η ανθρακική αλυσίδα έχει έναν ή περισσότερους ακόρεστους δεσμούς μεταξύ των ανθράκων.
- κορεσμένα λιπαρά οξέα = (χημικός όρος) των οποίων η ανθρακική αλυσίδα έχει έναν ή περισσότερους ακόρεστους δεσμούς μεταξύ των ανθράκων.
- λιπαρά οξέα = (χημικός όρος) οργανικά οξέα που ενώνονται με εστέρες γλυκερίνης και σχηματίζουν λίπος: κορεσμένα/μονοακόρεστα/πολυακόρεστα/ωμέγα-3 λιπαρά οξέα. Βλ. λιποπρωτεΐνη, σορβικό οξύ, χυλομικρά. [< γαλλ. acides gras]
Αφήστε μια απάντηση