[lépi]
το λέπι (ουσιαστικό, ουδέτερο)
1. Στη ζωολογία, τα λέπια είναι μικρά, ημικυκλικά, σκληρά πλακίδια που καλύπτουν κυρίως το σώμα των ψαριών, καθώς και ορισμένων ερπετών, θηλαστικών και των ποδιών μερικών πτηνών. Τα λέπια μπορεί να είναι οστέινα ή κεράτινα, προσφέροντας προστασία στο ζώο.
2. Στη βοτανική, το λέπι αναφέρεται σε καθένα από τα σκληρά φύλλα που περιβάλλουν τους οφθαλμούς ή τους βολβούς των φυτών, παίζοντας θρεπτικό ή προστατευτικό ρόλο.
3. Στην ιατρική, το λέπι περιγράφει το καθένα από τα μικρά κομμάτια σκληρυμένης επιδερμίδας που αποκολλώνται από το σώμα σε ορισμένες δερματικές παθήσεις.
ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΟ ΥΛΙΚΟ
ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
| παροξύτονο | ||
| Ενικός αριθμός | ||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | το του το – | λέπι λεπιού λέπι λέπι |
| Πληθυντικός αριθμός | ||
| ονομ. γεν. αιτ. κλητ. | τα των τα – | λέπια λεπιών λέπια λέπια |
Ουσιαστικά σε -ι (ισοσύλλαβα)
Τα ουσιαστικά αυτής της κατηγορίας είναι οξύτονα (νησί Ο43) και παροξύτονα (σπίτι Ο45). Το μόνο προπαροξύτονο είναι το φίλντισι.
Στα παροξύτονα μετακινείται ο τόνος στη γενική ενικού και πληθυντικού στη λήγουσα.
Σύμφωνα με το λέπι (Ο44) κλίνονται τα: αγόρι, κορίτσι, λουλούδι, παπούτσι, χέρι κ.ά. Δείτε περισσότερα εδώ.
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ
1. Η λέξη «λέπι» προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «λέπιον», που είναι υποκοριστικό του «λέπος», το οποίο αρχικά σήμαινε «ψιλή φλούδα». Στην ελληνιστική περίοδο, η σημασία της λέξης επεκτάθηκε και απέκτησε τη σημερινή της έννοια.
πηγή : Λεξικό Κοινής Νεοελληνικής
2. Στη βοτανική, το «λέπι» αντιστοιχεί στη γαλλική λέξη «écaille».
3. Στην ιατρική, το «λέπι» αντιστοιχεί στη γαλλική λέξη «squame».
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΛΕΞΕΩΝ
λεπιδοβράγχια, λεπιδόπτερα
ΦΡΑΣΕΟΛΟΓΙΑ
| • έπιασε λέπια από την απλυσιά. | = ως ένδειξη μεγάλης βρομιάς. |
| • Όλη μέρα δεν έπιασα ούτε λέπι | = δεν ψάρεψα τίποτα. |
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ
(πάτησε ⤵️ για εμφάνιση)
- Λέπια ψαριών: Είναι η ανανεώσιμη πηγή ενέργειας του μέλλοντος; (Πηγή: https://cantina.protothema.gr)
- Εξολοθρεύουν το θηλαστικό παγκολίνο για τα λέπια του -Κατάσχεσαν 1,2 τόνους στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης (Πηγή: https://dasarxeio.com)
- Το παιδί με τα λέπια -Η σπάνια δερματική πάθηση που κάνει ένα αγοράκι να μοιάζει με… ψάρι (Πηγή: https://www.iefimerida.gr)
- Το σμάλτο (αδαμαντίνη) που προστατεύει τα ανθρώπινα δόντια και τους επιτρέπει να δαγκώνουν γερά, έχει μια απρόσμενη προέλευση: τα λέπια ψαριών που ζούσαν πριν από εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια, (Πηγή: https://www.iefimerida.gr)
- Η Άνναμπελ Γουάιτχάουζ, γεννήθηκε με μία σπάνια γενετική διαταραχή που ονομάζεται “ιχθύαση. Το κύριο χαρακτηριστικό της είναι το έντονα ξηρό και λεπιδώδες δέρμα που μοιάζει με τα λέπια των ψαριών. (Πηγή: https://www.thebest.gr)
- «Το Μάτι του Σολωμού»: Μια εντυπωσιακή κατασκευή που εξωτερικά μοιάζει με λέπια ψαριού (Πηγή: https://www.skai.gr)
- Σαύρα έχει λέπια και ουρά μεγαλύτερη από το σώμα της! Το νέο είδος που ανακαλύφθηκε στο Περού (Πηγή: https://www.ethnos.gr)
- Το εν λόγω ψάρι του γλυκού νερού διαθέτει φυσική θωράκιση, κάτι σαν «πανοπλία» ή «μαγικό μανδύα» ή «αλεξίσφαιρο γιλέκο» αν προτιμάτε, φτιαγμένη από λέπια,… (Πηγή: https://www.tanea.gr)
- Ρέντσο Πιάνο: Ένα μουσείο σαν πλοίο σχεδίασε στην Τουρκία -Με αλουμίνια, σαν λέπια (Πηγή: https://www.iefimerida.gr)
- Ναι, μπορείς να συναντήσεις μια γοργόνα και στην πραγματική ζωή. Φοράει ένα άκρως αληθοφανές κοστούμι με λέπια και βουτάει στο νερό, κάνοντας τους γύρω της να αναρωτιούνται. (Πηγή: https://www.huffingtonpost.gr)
Αφήστε μια απάντηση